جست‌وجو در شاهنامه

به گیتی که کشتست فرزند را

دلیر و جوان و خردمند را

تو دل را بدین رفته خرسند کن

همه گوش سوی خردمند کن

سخن چون برابر شود با خرد

روان سراینده رامش برد

همی خویشتن را چلیپا کند

به پیش خردمند رسوا کند

تو چندان که گویی سخن‌گوی باش

خردمند باش و جهانجوی باش

بدان اندکی سال و چندان خرد

که گفتی روانش خرد پرورد

مرا موبدان ساز با بخردان

بزرگان و کارآزموده ردان

بدو گفت شاه ای پسر شاد باش

همیشه خرد را تو بنیاد باش

ازین خوب رویان بچشم خرد

نگه کن که با تو که اندر خورد

مرا خیره خواهی که رسوا کنی

به پیش خردمند رعنا کنی

خردمند مردم چه گوید کنون

خوی شرم ازین داستان گشت خون

چو بشنید ازو آفرین کرد و گفت

که با جان پاکت خرد باد جفت

از ایران هرآنکس که گوزاده بود

دلیر و خردمند و آزاده بود

به بالا و سال سیاوش بدند

خردمند و بیدار و خامش بدند

بمان تا خرد بازیابم یکی

به بر گیر و سختم بدار اندکی

بخوانیم بیدار دل موبدان

از اخترشناسان و از بخردان

چنین گفت با نامور موبدان

که‌ای پاک‌دل نیک‌پی بخردان

دلی کز خرد گردد آراسته

یکی گنج گردد پر از خواسته

خداوند هوش و زمان و مکان

خرد پروراند همی با روان

رسیده به هر نیک و بد رای او

ستودن خرد گشته بالای او

نپذرفت زان دو خردمند پند

دگرگونه بد راز چرخ بلند

هنر با خرد نیز بیش از نژاد

ز مادر چنو شاهزاده نزاد

نه نیکو نماید ز راه خرد

کزین کشور آن نامور بگذرد

خرد دارد و رای و هوش بلند

به خیره نیاید به راه گزند

ازان پس به پیران چنین گفت رد

که کاووس تندست و اندک خرد

پس پردهٔ من چهارند خرد

چو باید ترا بنده باید شمرد

بفرمود یکسر به فرمانبران

زدن دست آن خرد بر زعفران

چو این رای گردد خرد را درست

بگویم که دران چه بایدت جست

چو او تخت پرمایه پدرود کرد

خرد تار کرد و مرا پود کرد

نخست آفریننده را یاد کرد

ز وام خرد جانش آزاد کرد

ازان پس خرد را ستایش گرفت

ابر شاه ترکان نیایش گرفت

فرنگیس گفت ای خردمند شاه

مکن هیچ گونه به ما در نگاه

همانگاه پیران بیامد چو باد

کسی کش خرد بود گشتند شاد

نیاموزد از کس خرد گر نژاد

ز کار گذشته نیایدش یاد

شبانان کوه قلا را بخواند

وزان خرد چندی سخن‌ها براند

خردمند را دل برو بر بسوخت

به کردار آتش رخش برفروخت

از اندیشهٔ خرد و شاه سترگ

بیامد به ما بر زیانی بزرگ

چنین کار یکسر مدارید خرد

چنین کینه را خرد نتوان شمرد

خرد باید و گوهر نامدار

هنر یار و فرهنگش آموزگار

همی گفت رادا سرا موبدا

ردا نامدارا یلا بخردا

و دیگر که از نامور بخردان

ز گفت ستاره‌شمر موبدان

که گر پیلسم از بد روزگار

خرد یابد و بند آموزگار