جست‌وجو در شاهنامه

زنی بود گشتاسپ را هوشمند

خردمند وز بد زبانش به بند

اگر نیستی جز شکست همای

خردمند را دل نرفتی ز جای

به جاماسپ گفت ای خردمند مرد

مرا بود ازان کار دل پر ز درد

به جاماسپ شاه جهاندار گفت

که با تو همیشه خرد باد جفت

خرد یافته چون بیامد به دشت

شب تیره از لشکر اندر گذشت

بفرمود تا دژ گشادند باز

درآمد خردمند و بردش نماز

چنین پاسخ آورد اسفندیار

که ای از خرد در جهان یادگار

خردمند و کنداور و سرفراز

چرا بسته را برد باید نماز

برو آفرین کرد گشتاسپ و گفت

که با تو روان و خرد باد جفت

بدو گفت کای کم خرد گرگسار

چو پیروز گردم من از کارزار

چو دیدش فرو ریخت دینار و گفت

که با شهریاران خرد باد جفت

یکی مرد بخرد بپرسید و گفت

که صندوق را چیست اندر نهفت

بدو گفت شاها ردا بخردا

جهاندار و بر موبدان موبدا

چنان هم بقلب سپه حمله برد

بزرگش یکی بود با مرد خرد

خرد یافته مرد یزدان شناس

به نیکی ز یزدان شناسد سپاس

نگهدار تن باش و آن خرد

که جان را به دانش خرد پرورد

همیشه بدی شاد و به روزگار

روان را خرد بادت آموزگار

پدر رفت با نامور بخردان

بزرگان فرزانه و موبدان

به گیتی نداری کسی را همال

مگر بی‌خرد نامور پور زال

بد و نیک بر ما همی بگذرد

چنین داند آن کس که دارد خرد

اگر بازجویی ز راه خرد

بدانی که چونین نه اندر خورد

پشوتن برین بر گوای منست

روان و خرد رهنمای منست

هرانکس که دارد روانش خرد

سر مایهٔ کارها بنگرد

به مردی و گردی و رای و خرد

همی بر نیاکان خود بگذرد

نیاید ز مرد خرد کار بد

ندید او ز ما هیچ کردار بد

چنان دان که یزدان گوای منست

خرد زین سخن رهنمای منست

دو گردن فرازیم پیر و جوان

خردمند و بیدار دو پهلوان

سواریش دیدم چو سرو سهی

خردمند و با زیب و با فرهی