خانه دکتر سید‌جواد طباطبایی نسبت گذشته و حال – دکتر جواد طباطبایی

نسبت گذشته و حال – دکتر جواد طباطبایی

اصحاب ایدئولوژی، با مخدوش کردن نسبت گذشته و حال، گذشته را به مثابه آینده‌یِ‌حال توضیح می‌دهند.

اما توجه اصحاب ایدئولوژی به گذشته و نیز به آینده که آن را از الزامات حالِ پیکار سیاسی قیاس می‌گیرند، برای توضیح نسبت آن با حال نیست، بلکه گذشته حالی است که پیش از موقع به‌وقوع‌پیوسته ‌است!

اصل در توضیح علی شریعتی از ابوذر به عنوان نخستین سوسیالیست، ابوذر نیست، بلکه توجیه سوسیالیسم به عنوان ایدئولوژی پیکار سیاسی است.

نظام فکری ایدئولوژی نظامی فرازمانی و به این اعتبار فراتاریخی و ضد تاریخی است. وآنگهی ایدئولوژی برای پنهان نگاه‌داشتن سرشت فراتاریخی خود، میدانی از آگاهی کاذب ایجاد می‌کند و از این رو نه تنها «آگاهانه» ضدتاریخی است، بلکه مانع معرفتی عمده‌ای در راه تکوین اندیشه‌ی تاریخی است که به گفته‌ی ابوالفضل بیهقی مبنایی برای «تاریخ بیداری» است.

بدین‌سان در فقدان اندیشه‌ی تاریخی، هیچ کوششی برای تدوین تاریخ و تاریخ اندیشه نمی‌تواند مبتنی بر نقادی ایدئولوژی‌های سیاسی برای پاره‌کردن «پرده‌ی پندار»ی که آگاهی کاذب بر روی واقعیت می‌کشد نباشد…

تاملی درباره‌ی ایران
جلد دوم، بخش نخست، صص۲۸-۲۹
دکتر جواد طباطبایی

بارگذاری بیشتر در دکتر سید‌جواد طباطبایی

دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  
Notify of