ابزار علمی واژه‌نامه‌محور

فارسی و خط میخی پارسی باستان را دوسویه بررسی کنید.

نام، واژه یا عبارت خود را به فارسی یا آوانویسی وارد کنید تا به خط میخی ببرید، یا خط میخی را برای دریافت معنی فارسی و آوانویسی علمی لاتین وارد کنید. نتیجهٔ تاریخی فقط بر پایهٔ مدخل‌های مستند است.

آوانویسی علمی لاتین را با نویسه‌هایی مانند ā، ī، ū، š، θ و ç وارد کنید. 12 / ۲۰۰ نویسه
نتیجهٔ بررسی

خط، آوانویسی و معنی

مستند در پارسی باستان
این ورودی به بیش از یک مدخل یا صورتِ مستند مربوط است؛ گزینه و شاهد مورد نظر را انتخاب کنید.

𐎠𐎢𐎼𐎶𐏀𐎭𐎠𐏃

A.uramazdāha

اهورامزدا

صورت صرفی مستقل و مستند از سرواژهٔ «A.uramazdā». ورودی فارسی روی سرواژه نگه داشته شده است، زیرا انتخاب این صورت بدون بافت دستوری ممکن نیست.

تطبیق دقیق با مدخل واژه‌نامه 52 کاربرد مستند در نسخهٔ فعال پروندهٔ این مدخل
ترجمه و وضعیت بازبینی

معنی مدخل واژه‌نامه

مدخل ویراستهٔ واژه‌نامه

اهورامزدا

واژه‌های حل‌نشده
ندارد

شاهدهای مستند

تجزیهٔ نشانه‌ها

  1. 𐎠 a آوایی
  2. 𐎢 u آوایی
  3. 𐎼 ra آوایی
  4. 𐎶 ma آوایی
  5. 𐏀 za آوایی
  6. 𐎭 da آوایی
  7. 𐎠 a آوایی
  8. 𐏃 ha آوایی
نسخهٔ پیکره: 2026-08-15 پارسر: titus-html-v2.0.0 هش منبع: b9b9284386e8ad0489cabc25ec9f186dad5830b53f51ff3a562dcc90dffec5f7

ارجاعات همین نتیجه

این نتیجه چگونه ساخته می‌شود؟

  1. ۱

    ورودی کامل

    متن نرمال می‌شود، اما ذخیره نمی‌شود.

  2. ۲

    جست‌وجوی دقیق

    فقط عبارت کامل در واژه‌نامه بررسی می‌شود.

  3. ۳

    شاهد و وضعیت

    معنی، وضعیت علمی و محل دقیق شاهد بازیابی می‌شود.

  4. ۴

    خروجی یونیکد

    خط میخی، آوانویسی علمی لاتین و معنی فارسی برای کپی یا دانلود نمایش داده می‌شود.

پیش از تبدیل بخوانید

راهنمای استفاده از ابزار

این راهنما کمک می‌کند نوع خروجی، میزان اطمینان و ارجاع هر نتیجه را درست تفسیر کنید.

پارسی باستان چیست و چگونه متن وارد کنم؟

پارسی باستان زبان شماری از کتیبه‌های شاهان هخامنشی است و با فارسی امروز یکسان نیست. واژه‌های فارسی طی بیش از دو هزار سال دگرگون شده‌اند و بسیاری از مفهوم‌های امروز در پیکرهٔ بازمانده شاهد ندارند.

  1. در حالت «فارسی امروز»، یک نام، واژه یا عبارت کامل مانند «داریوش شاه» بنویسید.
  2. از نمونه‌های منتشرشده برای دیدن نتیجهٔ قابل‌ارجاع استفاده کنید.
  3. اگر چند معنی ثبت شده باشد، ابزار گزینه‌ها را نشان می‌دهد تا معنی موردنظر را انتخاب کنید.
  4. در پایان، وضعیت علمی و ارجاعات همان نتیجه را بررسی کنید.

حالت «آوانویسی علمی لاتین» برای نوشتن صورت لاتین پژوهشی است. نویسه‌های پرکاربرد: ā برای آ کشیده، ī برای ای کشیده، ū برای او کشیده، š برای ش، θ برای آوایی نزدیک به th و ç برای نشانهٔ آوانویسی تخصصی. نمونه: Dārayavauš و xšāyaθiya.

در حالت «خط میخی ← فارسی»، نویسه‌های یونیکد پارسی باستان را وارد کنید. اگر توالی در واژه‌نامه ثبت شده باشد، معنی فارسی، آوانویسی علمی لاتین، وضعیت علمی و ارجاع آن نمایش داده می‌شود.

چهار وضعیت علمی نتیجه
مستند در پارسی باستان

صورت واژه یا عبارت مستقیماً در منبع پارسی باستان ثبت شده؛ مانند Dārayavauš.

بازسازی‌شده

صورت بر پایهٔ تاریخ زبان بازسازی شده، اما شاهد مستقیم ندارد و نباید کتیبه‌ای تلقی شود.

ترجمهٔ معنایی

مفهوم امروز با واژگان مستند پارسی باستان بیان شده است؛ نه با برگردان مکانیکی حروف.

تقریب آوایی

نام یا واژهٔ ناشناخته با نزدیک‌ترین نشانه‌ها نوشته شده و هیچ ادعای تاریخی یا ارجاع کتیبه‌ای ندارد.

چگونه ارجاع و خروجی را بخوانم؟

ارجاع هر نتیجهٔ مستند در همان کارت می‌آید. شناسه‌هایی مانند DB I و DNa نام قراردادی کتیبه‌اند؛ شمارهٔ بند یا سطر محل کاربرد را دقیق‌تر می‌کند. در منبع واژه‌نامه‌ای، شمارهٔ صفحه یا مدخل جای شاهد را نشان می‌دهد.

«کپی نتیجه» خط میخی، آوانویسی و وضعیت را به کلیپ‌بورد می‌فرستد. «دانلود تصویر» همین داده‌ها، نوع نتیجه و هشدار علمی را در یک تصویر محلی می‌سازد؛ چیزی برای ساخت تصویر به سرور فرستاده نمی‌شود.

محدودیت‌های علمی و حریم خصوصی
  • خط فارسی واکه‌های کوتاه را معمولاً نمی‌نویسد؛ بنابراین تلفظ نام‌های ناشناخته قطعی نیست.
  • بسیاری از مفهوم‌های جدید و واژه‌های عربی، ترکی یا اروپایی همتای مستقیم مستند ندارند.
  • بازسازی تاریخی هرگز به‌عنوان شاهد واقعی نمایش داده نمی‌شود.
  • جملهٔ ناشناخته واژه‌به‌واژه ترجمه نمی‌شود؛ دستور پارسی باستان به تحلیل جداگانه نیاز دارد.
  • خط میخی پارسی باستان با خط‌های میخی اکدی و ایلامی یک سامانه نیست.

حریم خصوصی: متن و تاریخچهٔ تبدیل کاربران ذخیره نمی‌شود. تنها درخواست جاری برای ساخت پاسخ پردازش می‌شود.

پرسش‌های پرتکرار

آیا نام امروزی من واقعاً پارسی باستان می‌شود؟

فقط اگر صورت تاریخی آن با شاهد دقیق ثبت شده باشد. در غیر این صورت خروجی تقریب آوایی است.

می‌توانم جملهٔ کامل وارد کنم؟

بله، اما فقط عبارت کامل ثبت‌شده نتیجهٔ تاریخی می‌گیرد. ابزار جملهٔ ناشناخته را کلمه‌به‌کلمه ترجمه نمی‌کند.

چرا این خط با میخی اکدی یا ایلامی فرق دارد؟

پارسی باستان مجموعهٔ نشانه‌ها و قواعد نوشتاری مستقل خود را دارد و خروجی این ابزار فقط از بلوک رسمی پارسی باستان یونیکد استفاده می‌کند.

چرا خروجی ابزارها ممکن است متفاوت باشد؟

تفاوت در تلفظ فرض‌شده، منبع واژه، تفکیک صورت مستند از بازسازی و انتخاب میان ترجمهٔ معنایی و تقریب آوایی باعث تفاوت می‌شود.

شفافیت پژوهشی

منابع علمی استفاده‌شده

داده‌های متنی TITUS با اجازهٔ مستقیم در این ابزار و پیکرهٔ پژوهشی پارسیان دژ پردازش شده‌اند؛ متن منبع، دادهٔ نرمال‌شده و افزوده‌های محلی از هم جدا نگه داشته می‌شوند.

استفاده‌شده در مدخل‌های فعلی

این گروه خودکار است و فقط منابعی را نشان می‌دهد که دست‌کم یک مدخل عمومی واقعاً به آن‌ها ارجاع دارد.

3 منبع
1997–2011 TITUS – Old Persian CorpusGoethe University Frankfurt / TITUS Project

TITUS Project

نقش در ابزار: پیکرهٔ متنی پارسی باستان برای عبارت‌های کتیبه‌ای، صورت آوانویسی، خط میخی و محل دقیق سطر.

دسترسی/مجوز
اجازهٔ مستقیم برای پارسیان دژ
مدخل‌های مستندشده
239
حداکثر شش نمونه از مدخل‌های عمومی مرتبط
  • شاه شاه پارس xšāyaθiyānām xšāyaθiya Pārsā مستند در پارسی باستان
  • نوه گفتن آریارمنه شاه napā θātiy Ariyāramna xšāyaθiya مستند در پارسی باستان
  • که دارای اسبان خوب دارای مردان خوب مرا خدا hya uvaspā umartiyā manā baga مستند در پارسی باستان
  • بودن گفتن آریارمنه amiy θātiy Ariyāramna مستند در پارسی باستان
  • معنی «puça» نامشخص هخامنشی puça Haxāmanišiya مستند در پارسی باستان
  • مرا بخشیدن که دارای سپاهیان خوب manā frābara tya ukāram مستند در پارسی باستان
جست‌وجوی همهٔ پیوندهای این منبع در واژه‌نامه
مشاهدهٔ صفحهٔ منبع
2004 Old Iranian Online: Old Persian LessonsScott L. Harvey, Winfred P. Lehmann & Jonathan Slocum

Linguistics Research Center, University of Texas at Austin

نقش در ابزار: متن و تحلیل عمومی بخش‌هایی از کتیبه‌های DB، DNa و XPh با صورت واژه و شناسهٔ سطر.

دسترسی/مجوز
دسترسی آزاد برای ارجاع
مدخل‌های مستندشده
6
حداکثر شش نمونه از مدخل‌های عمومی مرتبط
  • داریوش Dārayavauš مستند در پارسی باستان
  • شاه xšāyaθiya ترجمهٔ معنایی
  • اهورامزدا Auramazdā مستند در پارسی باستان
  • پارسه Pārsa مستند در پارسی باستان
  • آریایی ariya ترجمهٔ معنایی
  • داریوش شاه Dārayavauš xšāyaθiya مستند در پارسی باستان
مشاهدهٔ صفحهٔ منبع
2019 ARIO: Achaemenid Royal Inscriptions onlineOpen Richly Annotated Cuneiform Corpus (Oracc) / ARIo

Oracc open data · Old Persian glossary and annotated corpus snapshot 2019-08-23

نقش در ابزار: پیکره و واژه‌نامهٔ ماشینی برای مدخل‌ها، صورت‌های صرفی، نویسه‌گردانی و محل دقیق شاهد در کتیبه‌های شاهی هخامنشی.

دسترسی/مجوز
دادهٔ آزاد CC0
مدخل‌های مستندشده
1072
حداکثر شش نمونه از مدخل‌های عمومی مرتبط
  • شاه xšāyaθiya ترجمهٔ معنایی
  • این ahyāyā مستند در پارسی باستان
  • به ā مستند در پارسی باستان
  • گرد آوردن ābarati مستند در پارسی باستان
  • رسیدن ājamiyā مستند در پارسی باستان
  • شنیدن āxšnavāhai̯ مستند در پارسی باستان
جست‌وجوی همهٔ پیوندهای این منبع در واژه‌نامه
مشاهدهٔ صفحهٔ منبع

خروجی فنی فقط از بلوک رسمی خط میخی پارسی باستان در بازهٔ U+103A0–U+103DF استفاده می‌کند.