جست‌وجو در شاهنامه

که هرکس که از لنبک آبکش

خرد آب خوردن نباشدش خوش

بیامد یکی بی‌خرد موبدی

ازان نامداران بی‌بر بدی

یکی با خرد پیر کردم به پای

سخن‌گوی و بادانش و رهنمای

خرد شاه باید زبان پهلوان

چو خواهی که بی‌رنج ماند روان

بدو گفت شاه ای سر موبدان

به هر کار داناتر از بخردان

چو روزی به شادی همی بگذرد

خردمند مردم چرا غم خورد

خردمند پیری و برزین به نام

دل او شد از شاه ناشادکام

چو شد مست برزین بدان دختران

چنین گفت کای پرخرد مهتران

همین بار از بهر فرزند را

بباید جوان خردمند را

ز دربان برآشفت و گفت این سخن

نگوید خردمند مرد کهن

بسان همالان نشستم به خوان

که اندر تنم خرد باد استخوان

که بردی به خروار تا خان خویش

بر کودک خرد و مهمان خویش

بدو گفت شاه ای خردمند پیر

چه باشی به پیشم همی خیره خیر

بدو گفت شاه ای خردمند پیر

به شبگیر فردا من و گور و تیر

چو آن زخم دیدند بر ماده گور

خردمند گفت اینت شمشیر و زور

برفتی خوش‌آواز گوینده‌ای

خردمند و درویش جوینده‌ای

وگر مایه‌داری توانگر بمرد

بدین مرز ازو کودکان ماند خرد

چنین داد پاسخ که ای بی‌خرد

نداری خرد کو روان پرورد

بدین‌گونه تا شاد و خرم شدند

ز خردک به جام دمادم شدند

به شبگیر هرمزد خرداد ماه

ازان دشت سوی دهی رفت‌شاه

به دشت اندرون گرگ مردم خورد

خردمند بگریزد از بی‌خرد

که شاها بزرگا ردا بخردا

جهاندار و بر موبدان موبدا

گزین کرد ز ایرانیان سی‌هزار

خردمند و شایستهٔ کارزار

خردمند نرسی آزاد چهر

همش فر و دین بود هم داد و مهر

چو از پارس لشکر فراوان ببرد

چنین بود رای بزرگان و خرد

دل شاه بهرام زیشان بسوخت

به دست خرد چشم خشمش بدوخت

به لشکر یکی مرد بد شمر نام

خردمند و با گوهر و رای و کام

بزرگی و خردی به پیمان اوست

همه بودنی زیر فرمان اوست

شگفتیست این کز گمان بگذرد

هم از رای داننده مرد خرد

خرد بر دل خویش پیرایه کرد

به رنج تن از مردمی مایه کرد

همه نیکویها ز یزدان شناخت

خرد جست و با مرد دانا بساخت

هم از گنج ما بی‌نیازی دهید

خردمند را سرفرازی دهید

چه مردست و اندر خرد تا کجاست

که دارد روان از خرد پشت راست

کسی کش فلاطون بُدست اوستاد

خردمند و بادانش و بانژاد